فرض کنید بعد از یک روز طاقت فرسا خیال یک فنجان قهوه خوش عطر و مزه به سرتان می زند. بدون معطلی آن را برای خود آماده می کنید، اما بعد از نوشیدن آن، می بینید همه چیز آن طور که می خواهید، نیست. درست است که داشتن یک قهوه ی مطلوب تا حد زیادی به نوع دانه های مورد استفاده، تجهیزات و مهارت شما بستگی دارد اما، این تمام ماجرا نبوده و کیفیت آب و همچنین میزان مصرف آن، در طعم قهوه شما تاثیرگذار است.
تاثیر املاح معدنی بر کیفیت قهوه شما
آب، ترکیبی ساده از هیدروژن و اکسیژن، در ظاهر، ماده ای بی طعم و خنثی به نظر میرسد. اما در دنیای قهوه این سادگی، ظاهری فریبنده است. در حقیقت، آب حاوی املاح معدنی مختلفی است که هر کدام، ویژگی منحصر به فردی را برای طعم بهتر قهوه اجرا میکنند. وجود دو عنصر کلسیم و منیزیم در آب، طعمِ شیرین و ملایمی به قهوه میبخشند. همچنین بیکربنات،
اسیدیته قهوه را تنظیم کرده و به تعادل طعم آن کمک می کند. گویی نقشی شبیه به یک تنظیمکننده در مزه قهوه دارد. سدیم نیز طعم شور و فلزی به قهوه میدهد و اگر در حد متعادل وجود داشته باشد، می تواند مزه بهتری به طعم قهوه اضافه کند.
درجه سختی آب و ارتباط آن بر طعم قهوه
سختی آب، به میزان املاح معدنیِ محلول در آن، به خصوص کلسیم و منیزیم، اشاره دارد. این املاح، اگرچه برای طعم قهوه ضروری هستند، اما تعادل در آن باید مورد توجه قرار گیرد.
- آب سخت: میزان بالای کلسیم و منیزیم در آب سخت، میتواند طعم قهوه را تلخ، گس و خشن کند.که اگر به اندازه نباشد، طعم نوشیدنی ما غیرقابل تحمل می شود.
- آب نرم یا رقیق: در مقابل، آبِ فاقد املاح معدنی کافی، طعمی رقیق و کم حجم به قهوه می دهد. بنابراین میتوان گفت که آبِ ایده آل برای قهوه آبی است که سختی متوسطی داشته و عاری از ناخالصیها مانند کلر، فلوئورید و طعمهای آلی باشد.
بهتر است این نکته را هم در نظر بگیریم که طعم قهوه مناسب، یک امر کاملا سلیقه ای است و فاکتورهای تعیین کننده ی اشاره شده برای هر شخصی می تواند، متغیر باشد.
روش های تصفیه آب مصرفی در قهوه
اگر به آبِ ایده آل دسترسی ندارید، میتوانید با استفاده از روشهای مختلف تصفیه، کیفیت آن را ارتقا دهید.
- جوشاندن: جوشاندن، کلر و برخی از ترکیبات آلی فرار را از بین میبرد.
- فیلترهای خانگی: فیلترهای کربن فعال، طعم و بوی ناخالصی ها را جذب میکنند.
- دستگاههای تصفیه آب: این دستگاه ها، با استفاده از روش های مختلف مانند اسمز معکوس، طیف گسترده ای از آلاینده ها را حذف می کنند.
آسیب های آب نامناسب به تجهیزات قهوه
همانطور که در مبحث قبلی عنوان شد، آب نقشی حیاتی در کیفیت قهوه ایفا میکند. اما علاوه بر طعم، آب نامناسب میتواند آسیب های جدی به تجهیزات قهوه نیز وارد کند. در این بخش، به بررسی این دشمنِ پنهان در دنیای قهوه ها میپردازیم.
- رسوبات آهکی: آب سخت، حاوی مقادیر زیادی کلسیم و منیزیم است که در اثر گرم شدن، به رسوب آهک تبدیل میشوند. این رسوبات، در طول زمان در لوله ها، مخازن و ... قهوه ساز شما رسوب کرده و عملکرد آن را مختل میکنند.
- کاهشِ جریان آب و انسداد: رسوبات، مسیر عبور آب را تنگ میکنند و باعث کاهش فشار و جریان آب در قهوه ساز میشوند.در موارد شدید، رسوبات میتوانند به طور کامل، مسیر عبور آب را مسدود کنند و باعث از کار افتادن قهوه ساز شوند.
- گرم شدن بیش از حد: رسوبات، مانع از انتقال صحیح گرما شده و باعث گرم شدن بیش از حد قطعات داخلی قهوه ساز و در نتیجه، کاهش عمر مفید آن میشوند. در بلند مدت، رسوبات میتوانند دلیلی بر طعم و بوی نامطبوع قهوه شما باشند.
- زنگ زدگی: بلایی دیگر بر سر قهوه ساز شما، آب با سطوح معدنی پایین، می تواند باعث زنگ زدگی قطعات فلزی قهوه ساز، به خصوص مخزن آب شود. زنگ زدگی، نه تنها ظاهر قهوه ساز شما را تحت تاثیر قرار میدهد، بلکه میتواند طعم قهوه را نیز به خطر اندازد و حتی باعث آلودگی نوشیدنی شما شود.
راه های جلوگیری از آسیب های آب ناخالص
- استفاده از آب تصفیه شده: بهترین راه برای محافظت از قهوه ساز خود در برابر آسیبهای آب نامناسب، استفاده از آب تصفیه شده است.
- رسوب زدایی: به طور منظم، قهوه ساز خود را رسوب زدایی کنید تا رسوبات انباشته شده را از بین ببرید.
- استفاده از آب مقطر: اگر به آب تصفیه شده دسترسی ندارید، میتوانید از آب مقطر استفاده کنید.
- انتخاب قهوه ساز مناسب: برخی از قهوه سازها، به فیلترهای رسوبگیر مجهز هستند که میتوانند تا حدودی از رسوب گذاری در دستگاه جلوگیری کنند.
با به کارگیری اقدامات پیشگیرانه ساده، میتوانید از قهوه ساز خود در برابر آسیب های آب نامناسب محافظت کرده و از نوشیدن قهوه باکیفیت و طعم دلنشین لذت ببرید.
تاثیر جوشاندن آب بر طعم قهوه
جوشاندن آب، تغییرات شیمیایی و فیزیکی مختلفی را در آن ایجاد میکند که می تواند بر طعم قهوه تاثیر بگذارد:
- از بین بردن ناخالصی ها و کاهش اکسیژن: جوشاندن، به طور کلی کلر و برخی ترکیبات آلی فرار (VOCs) را از بین میبرد که میتوانند طعم و بوی نامطبوعی به قهوه بدهند. جوشاندن، اکسیژن موجود در آب را کاهش میدهد. اکسیژن میتواند باعث اکسید شدن قهوه و تلخی آن شود.
- جوشاندن مجدد آب: برخی افراد معتقدند که جوشاندن مجدد آب باعث بدتر شدن طعم قهوه میشود. این موضوع تا حدی صحت دارد. جوشاندن مجدد آب، املاح معدنی موجود در آن را بیشتر concentrate میکند و میتواند طعم قهوه را تحت تاثیر قرار دهد.
سخن پایانی
اندازه آب نقش حیاتی در کیفیت و طعم قهوه دارد. همچنین محتوای معدنی، غلظت و سنگینی آب نیز به طور قابل توجهی به کیفیت طعم، عطر و تجربه کلی قهوه کمک می کند. باید توجه داشت بهترین دما برای جوشاندن آب برای قهوه، بین 90 تا 96 درجه سانتیگراد است. در این دما، اکثر ناخالصی ها از بین می روند و در عین حال، طعم و عطر قهوه به طور کامل حفظ میشود. علاقه مندان به قهوه می توانند با توجه به ترکیب آب، آزمایش و تطبیق با سلایق شخصی، به قهوه ای با طعمی بی نظیر دست یابند.